Het dieet van de rode franjeaap beïnvloedt zijn hormoonniveaus. De apen die op bepaalde plantenbladen kauwen, zijn agressiever en hebben sterkere seksuele driften.

Mannelijke rode franjeapen die veel snoepen van de kleine Millettia dura-boom gedragen zich agressiever en zijn meer gericht op seks, meldden biologen van de universiteit van Californië in Hormones and Behavior. De bladeren van de tropische boom bevatten fyto-oestrogenen. Wanneer de aap veel van deze stoffen binnenkrijgt, maakt zijn lichaam meer cortisol en oestradiol aan. Dat zorgt ervoor dat de dieren meer agressie en seksueel gedrag vertonen, terwijl ze minder tijd besteden aan het verzorgen van elkaars vacht.

Elf maanden lang ploeterden de Amerikaanse biologen door het Kibale National Park in Oeganda. Ze volgden een groep rode franjeapen op de voet. Als de dieren wat aten, noteerden de wetenschappers dat. Eens per week verzamelden ze de uitwerpselen van de dieren en analyseerden de hormoonresten daarin. Ondertussen hielden ze bij hoe vaak de dieren met elkaar op de vuist gingen, paarden of elkaar verzorgden. Zo concludeerden ze dat een fyto-oestrogeenrijk dieet hand in hand gaat met driftig gedrag.

Het is de eerste keer dat wetenschappers een verband zien tussen planten en het gedrag van wilde dieren. Het onderzoeksteam waarschuwt wel dat ook andere factoren een rol spelen bij de hormoonhuishouding, zoals de omgeving van de aap. De Millettia dura-bladeren zorgen slechts voor een kleine bijdrage aan hormoonschommelingen.

Rode franjeaapVolgens de onderzoekers wijzen hun resultaten erop dat een bepaald dieet invloed kan hebben op de evolutie, zowel bij aap als mens. ‘Door de planten varieerden hormoonniveaus en sociaal gedrag dat nauw verbonden is met reproductie en gezondheid,’ meldt onderzoeksleider Michael Wasserman in een persverklaring. ‘Planten kunnen daardoor een grote rol hebben gespeeld bij de evolutie van primaten – waaronder de mens.’

Inmiddels onderzoekt Wasserman het dieet en de hormonen van onze naaste verwant, de chimpansee. Deze aap eet meer fruit dan bladeren, en staat daardoor een stukje dichter bij onze menselijke voorouders. Wasserman hoopt dat dit onderzoek meer licht werpt op de rol van het dieet in de evolutie van fruiteters, zoals de mens.

Ans Hekkenberg

Afbeelding: Wikimedia Commons/Olivier Lejade