Het was al bekend dat rond Proxima Centauri, een rode dwergster op 4,2 lichtjaar van de aarde, twee planeten draaien. Nu hebben astronomen een derde gevonden.

Met een massa van een kwart van die van de aarde is de planeet – die de naam Proxima d heeft gekregen – een van de lichtste exoplaneten die ooit is gevonden. Exoplaneten zijn planeten die om een andere ster draaien dan de zon.

De ster waar de ontdekte planeet omheen draait heet Proxima Centauri. Deze rode dwergster is de dichtstbijzijnde ster bij de aarde, op 4,2 lichtjaar afstand. Eerder waren al twee planeten ontdekt die eromheen draaien: Proxima b en Proxima c.

Voedsellessen uit de ruimte
LEES OOK
Voedsellessen uit de ruimte

Astrofysicus João Faria van het Instituut voor Astrofysica en Ruimtewetenschappen in Portugal en zijn collega’s zagen de eerste tekenen van planeet nummer drie tijdens onderzoek naar het sterrenstelsel in 2020.

Leefbare zone

‘We zagen een superklein signaal in de metingen opduiken’, zegt Faria. ‘Daarom hebben we in het jaar daarop meer waarnemingen verzameld, zodat we konden bevestigen dat deze planeet werkelijk bestaat.’

Met behulp van de Very Large Telescope in Chili bekeek het team hoe de ster wiebelde onder de aantrekkingskracht van de eromheen draaiende planeten. Met deze techniek, de radiale snelheidsmethode geheten, waren eerder Proxima b en c ontdekt.

Uit het gewiebel van de ster kon het team de zeer waarschijnlijke aanwezigheid van een derde planeet in het systeem opmaken. Proxima d draait om zijn moederster op 0,029 keer de afstand tussen de aarde en de zon en bevindt zich in de leefbare zone, het gebied rond de ster waarin water vloeibaar kan zijn.

Robuuste metingen

De planeet doet er iets meer dan vijf dagen over om rond de ster te draaien en heeft een massa van 26 procent van die van de aarde, grofweg twee keer de massa van Mars. Hij is daarmee veel sneller en lichter dan de andere planeten in het systeem, die op een grotere afstand van de ster staan. Proxima d is niet de lichtste planeet die ooit is waargenomen. PSR B1257+12 b, een van de eerste ontdekte exoplaneten, heeft een massa van slechts 2 procent van die van de aarde.

‘Proxima d is momenteel wel de planeet met de laagste massa die is gedetecteerd met de radiale snelheidsmethode’, zegt Faria. ‘Dat laat zien dat deze techniek, met de huidige instrumenten, voldoende precisie heeft bereikt om planeten zoals de aarde te vinden rond sterren zoals de zon.’

Hoewel de metingen robuust zijn, zijn er meer metingen nodig om de ontdekking echt te bevestigen, zegt Faria. ‘Het bestaan van de planeet zal moeten worden bevestigd door andere instrumenten en andere detectiemethoden’, zegt hij.