Door een ingenieuze route langs verschillende bloemen uit te stippelen besparen hommels energie bij het zoeken naar eten. De simpele dieren lossen terloops het handelsreizigersprobleem op.

Hommels hanteren een slimme strategie bij het fourageren. Wanneer ze verschillende bloemen langsgaan op zoek naar stuifmeel en nectar construeren ze gaandeweg een efficiënte vliegroute. Dit blijkt uit onderzoek naar de navigatiekwaliteiten van hommels in een laboratorium, dat werd uitgevoerd door een groep biologen, onder leiding van Nigel Raine van de University of London. Zij publiceerden hun resultaten deze week in Proceedings of the Royal Society B.

Ondanks hun piepkleine hersenen, weten hommels problemen op te lossen waar wiskundigen zich jaren het hoofd over breken. Bron: Penny Metal

De dieren vlogen voor het onderzoek op en neer tussen zes kunstbloemen die waren gevuld met suikerstroop. De bloemen waren strategisch geplaatst, zodat de hommels een grote omweg zouden maken als ze telkens simpelweg naar de dichtstbijzijnde volgende bloem zouden vliegen. Acht hommels gingen ieder tachtig keer op strooptocht langs de nepbloemen. Raine en zijn collega’s zagen een geleidelijke afname van de afstand die iedere hommel overbrugde om alle bloemen te bezoeken.

Oneindigheid brengt wiskundigen al tijden in de war – maar hebben we het nu eindelijk door?
LEES OOK
Oneindigheid brengt wiskundigen al tijden in de war – maar hebben we het nu eindelijk door?

Handelsreiziger

De onderzoekers denken dat de hommels hun vliegafstand verminderen door iedere vlucht te vergelijken met voorgaande vluchten en vast te stellen of de nieuwe route wel of geen verbetering was. Dit vereist een geheugencapaciteit die niet van de simpele insecten werd vermoed. Raine: ‘Ondanks hun piepkleine hersenen, weten hommels het complexe handelsreizigersprobleem, waar wiskundigen zich al tachtig jaar het hoofd over breken, op te lossen’.

In het septembernummer van NWTmagazine komen meer verrassende voorbeelden van de navigatievermogens van insecten aan bod en geven biologen een verklaring voor deze talenten.