Hoe komen wetenschappers tot dat ene inzicht dat het verloop van hun carrière bepaalt? Daarover vertellen ze in de rubriek Eureka, elk weekend in het AD, verzorgd door de redactie van New Scientist. Deze keer: Hanco Jürgens, historisch onderzoeker aan de Universiteit van Amsterdam.

‘Als historicus koos ik er ooit voor om Duitsland te onderzoeken, omdat het een land is van twee wereldoorlogen, van vredesinitiatieven en een herinneringscultuur om in het reine te komen met het verleden. Ik doe onder meer onderzoek naar het actuele Duitsland in historisch perspectief, inclusief de twintigste eeuw, Duitsland in Europa en hun positie in de EU. Ik ben geïnteresseerd in hoe de geschiedenis doorwerkt in de hedendaagse politiek.

Ik ben van mening dat het belang van de geschiedenis sterk wordt onderschat, en dat je de historie moet kennen om de actualiteit te begrijpen. Neem als voorbeeld Duitsland. Dat wilde vóór de Oekraïne-oorlog geen wapens leveren aan crisisgebieden, vanwege het gevoelige eigen verleden.

‘Obesitasmedicatie is geen quick fix’
LEES OOK
‘Obesitasmedicatie is geen quick fix’

Daarom leverden ze in februari dit jaar bij het begin van die oorlog alleen maar 5.000 helmen. Het is heel interessant om te zien hoe de discussie sindsdien is verlopen. Uiteindelijk is er één politieke partij die voor het sturen van zware wapens naar Oekraïne is, en trapt een andere partij weer op de rem. Dat kun je alleen begrijpen als je de geschiedenis van Duitsland goed kent.

Hanco Jürgens

Een ander voorbeeld is de aanslag onlangs op de gaspijpleidingen Nord Stream 1 en 2: dat was een grote schok. Je ziet dat er steeds weer nieuwe grenzen worden overschreden en dat we ons daartoe moeten verhouden. Rusland lijkt een zekere bereidheid te hebben onze grenzen op te zoeken.

Dat is ook iets wat we van de geschiedenis leren: je moet nooit uitgaan van de situatie zoals die is, er gebeurt altijd iets onverwachts. En je weet nooit hoe ver de ander wil gaan, maar moet wel reageren op nieuwe dreigingen. Een onmogelijk dilemma.’