Binnenkort kun je van smaakvolle maaltijden genieten zonder dat je je zorgen hoeft te maken over je zoutinname. Japanse onderzoekers hebben namelijk eetstokjes ontwikkeld die een maaltijd zouter laten smaken door een elektrisch stroompje door je lijf te laten lopen.

Volgens het Voedingscentrum krijgt in Nederland ongeveer 80 procent van de volwassenen meer dan de aanbevolen 6 gram zout per dag binnen. Gemiddeld eten we bijna 8 gram per dag. In Japan is dat zelfs gemiddeld 10 gram per dag.

Te veel zout is slecht voor je gezondheid. Het verhoogt onder meer het risico op hart- en vaatziekten. Maar minderen is lastig – je moet je favoriete eten laten staan of accepteren dat het smakelozer is.

Wetenschapsjournalisten zijn niet simpelweg een bron van ruis
LEES OOK
Wetenschapsjournalisten zijn niet simpelweg een bron van ruis

Stroomkring

Onderzoekers van de Meiji Universiteit in Tokio en het Japanse bedrijf Kirin wendden zich daarom tot elektrische stimulatie om voedsel zouter te laten smaken dan het is. Deze techniek wordt al langer onderzocht om smaken na te bootsen of te versterken.

De Japanse onderzoekers passen de techniek toe in eetstokjes. Die bevatten een elektrode bij het gedeelte dat je in je mond stopt en een elektrode op de plek waar je het stokje vasthoudt. ‘Wanneer je het voedsel in je mond stopt, dan ontstaat er een gesloten stroomkring via het voedsel, je tong en je lichaam. Dit zorgt voor een elektrische stimulatie van de smaakpapillen op je tong’, zegt Yoshinobu Kaji, een van de onderzoekers.

Daarnaast heeft het stokje invloed op de beweging van natriumionen (het meeste zout bestaat uit natrium- en chloorionen). ‘Elektrische stimulatie kan tijdelijk de natriumionen in voedsel dichter bij de tong brengen’, vertelt Kaji. ‘Hierdoor wordt de zoute smaak van het eten sterker.’

Er moet dus wel al een beetje zout in het eten aanwezig zijn. De elektrische eetstokjes kunnen compleet zoutloos eten niet zouter laten smaken.

Misosoep

Om de elektrische eetstokjes te testen, lieten de onderzoekers 31 proefpersonen die ervaring hadden met een zoutarm dieet stukjes gel eten. Sommige daarvan hadden hetzelfde zoutgehalte als een gewone maaltijd, andere bevatten 30 procent minder zout. Als de proefpersonen de zoutarme gel met de elektrische eetstokjes aten, dan gaven ze aan dat ze het even zout vonden smaken als de gel met de gewone hoeveelheid zout. Soms schatten ze de zoutarme gel zelfs wat zouter in.

Omdat een zout gelletje wel iets anders is dan een gewone maaltijd, deden de onderzoekers ook een experiment met een zoutarme versie van de typisch Japanse misosoep. De deelnemers doopten hierbij de punt van het elektrische eetstokje in de soep en dronken het direct uit het kopje.

Ze vonden de soep met de elektrische eetstokjes niet alleen zouter smaken; de meesten vonden de gehele smaak beter en rijker. Volgens de onderzoekers kan dit erop wijzen dat de eetstokjes ook invloed hebben op de smaak umami – de vijfde basissmaak die omschreven kan worden als ‘hartig’. Enkelen vonden de misosoep door de elektrische stimulatie zelfs té zout.

Westers bestek

Volgens de onderzoekers is de stroomsterkte van maximaal 0,5 milliampère die gebruikt wordt voor de elektrische stimulatie niet schadelijk en hebben de meeste mensen weinig last van dit zwakke stroompje. Ruim 80 procent van de deelnemers ervoer geen groot ongemak van de elektrische stimulatie. Ze gaven aan het geen probleem te vinden om de eetstokjes dagelijks te gebruiken.

Volgens de onderzoekers is dat binnenkort ook mogelijk. Ze zijn het ontwerp van de elektrische eetstokjes aan het verbeteren zodat ze geschikt zijn voor dagelijks gebruik. ‘Het doel is om ze rond 2023-2024 in de winkel te hebben’, zegt Kaji. Er zijn nog geen concrete plannen voor westers bestek, maar hij denkt dat de techniek ook werkt met lepels en vorken. De vraag is wat gemakkelijker went: het tonggevoel van eten met elektrisch bestek of de smaak van een minder zout dieet.