Het aantal automobilisten dat stiekem op hun telefoons zit, is in de Australische staat New South Wales met 80 procent afgenomen nu slimme camera’s meespeuren naar overtreders.

Australië is het eerste land ter wereld dat camera’s met kunstmatige intelligentie inzet om te speuren naar chauffeurs die op hun mobieltje zitten. Tot nog toe hebben ze duizenden overtreders gepakt. Het nieuwe systeem lijkt een afschrikwekkende werking te hebben en het aantal overtredingen omlaag te brengen.

New South Wales begon in maart 2020 als eerste staat in Australië deze technologie te gebruiken voor het uitdelen van boetes. Sindsdien hebben de camera’s meer dan 130 miljoen voertuigen gecontroleerd. Daarin zijn meer dan 270.000 chauffeurs betrapt die op hun telefoon zaten.

Zwijgend higgsboson
LEES OOK
Zwijgend higgsboson

Tijdens een onderzoek uit 2019 was het aantal appende of bellende automobilisten 1 op de 82. Inmiddels is dat gedaald tot 1 op 478.

‘We weten dat camera’s die gericht zijn op het gebruik van mobieltjes werken. De boodschap dat mensen hun telefoon niet illegaal mogen gebruiken komt binnen, want we zien een duidelijke daling in het aantal overtredingen’, zegt Tara McCarthy, beleidsmedewerker van Transport voor New South Wales, het overheidsorgaan dat de camera’s beheert.

Veel ellende voorkomen

Onderzoek toont aan dat de kans op ongelukken verdubbelt wanneer we onze ogen langer dan twee seconden – de tijd die het duurt een bericht te lezen – niet op de weg richten, zegt McCarthy.

Wetenschappers aan de Monash-universiteit in Melbourne schatten op basis van een model dat de camera’s ongeveer 19 dodelijke en zware ongevallen per jaar kunnen voorkomen in New South Wales.

New South Wales heeft sinds 2019 verplaatsbare installaties met camera’s op geheime locaties neergezet. De staat is van plan om er medio 2022 in totaal 45 in gebruik te hebben. Verschillende andere Australische staten en deelregio’s hebben ook detectiecamera’s voor mobiele telefoons geïnstalleerd of zijn van plan dat te doen. Nederland ging ze in november 2020 als eerste land in Europa ook gebruiken. Op dit moment draait de politie hier een anderhalf jaar durende proef om het systeem te optimaliseren.

De camera’s maken foto’s van de voorkant van elk passerend voertuig. Kunstmatige intelligentie analyseert die beelden om chauffeurs met een telefoon in hun hand te herkennen. Ambtenaren bekijken de beelden die het systeem als verdacht aanmerkt voordat er een straf wordt uitgedeeld. Dat kan een boete van 352 Australische dollars (ongeveer 225 euro) opleveren, en strafpunten op het rijbewijs.  

De technologie is ontwikkeld door Alexander Jannink, een technicus uit Melbourne die een vriend verloor toen die op de fiets werd geschept door een appende automobilist.

Andere factoren

Michael Regan, emeritus hoogleraar transportinnovatie aan de Universiteit van New South Wales, zegt dat het belangrijk nieuws is dat de camera’s riskant weggedrag voorkomen, hoewel dat er ook andere factoren een rol spelen in die afname. Zo hebben steeds meer auto’s een systeem waarmee automobilisten hun telefoon kunnen gebruiken door middel van touchscreens en stemherkenning.

Handsfree technologie is beter dan gefriemel met telefoons, maar kan nog steeds afleiden, zegt Mark Stevenson, hoogleraar stedelijk transport aan de Universiteit van Melbourne. ‘Mensen denken dat een handsfree telefoongesprek hetzelfde is als een gesprek met een passagier. Toch is het anders, want passagiers passen vaak het gesprek aan op de situatie op de weg.’ Ze kunnen het gesprek bijvoorbeeld pauzeren als de chauffeur bij een lastig kruispunt staat.

Een recent onderzoek in het Verenigd Koninkrijk liet zien dat de reactietijd van automobilisten tijdens telefoongebruik via stemherkenning 30 procent omhoog ging ten opzichte van rijden zonder telefoongebruik. Voor telefoongebruik via een touchscreen was dit 50 procent.

Een manier om auto’s veiliger te maken is ze uit te rusten met workload manager software die herkent wanneer de chauffeur in een stressvolle verkeerssituatie zit. Op deze momenten vertraagt hij berichten en oproepen, zegt Regan. Deze software is al beschikbaar in moderne luxe auto’s.

Een andere optie is om camera’s in de auto te plaatsen die een waarschuwing geven als ze zien dat de chauffeur zijn of haar ogen voor langer dan een paar seconden niet op de weg gericht heeft, zegt Regan. De Europese Unie is van plan om vanaf 2022 bestuurdersbewakingssystemen verplicht te stellen voor nieuwe auto’s.

Leestip: meer weten over kunstmatige intelligente systemen? Bestel dan onze special in de webshop!