Biotechbedrijf Crucell ontwikkelt een West-Nijlvaccin voor menselijk gebruik. Bij ganzen hebben ze al succes.

Het West-Nijlvirus besmet steeds meer mensen in de Verenigde Staten. In 2002 werden meer dan tweeduizend mensen ziek, bijna honderd van hen overleden. Het totale aantal besmettingen ligt nog veel hoger, want lang niet iedereen wordt ziek en de griepachtige symptomen zijn meestal niet ernstig. Iets minder dan één procent van de patiënten, meestal ouderen met een verzwakt afweersysteem, krijgt dodelijke hersen- of hersenvliesontsteking. Er is nog geen vaccin tegen het virus verkrijgbaar, Crucell wil dat ontwikkelen.

Het virus werd voor het eerst in de Oegandese provincie West Nile ontdekt, vandaar de naam. Daarna dook het op in andere Afrikaanse landen, Oost-Europa, West-Azië en recentelijk Noord-Amerika. Muggen brengen het virus over naar mensen en zij kunnen met borstvoeding en transplantaties elkaar besmetten. Trekvogels vormen het virusreservoir dat de ziekte met hulp van muggen over de wereld verspreidt.

Wetenschapsjournalisten zijn niet simpelweg een bron van ruis
LEES OOK
Wetenschapsjournalisten zijn niet simpelweg een bron van ruis

Ganzenstam

Crucell heeft een experimenteel vaccin, gemaakt van geïnactiveerde virusdeeltjes in menselijke cellen, getest in ganzen. Deze dieren zijn erg gevoelig voor het virus en sterven normaal gesproken aan een infectie. Alle ingeënte ganzen overleefden echter. De Israëlische ministeriële veterinaire dienst is enthousiast en gaat voortaan Crucells methode gebruiken om hun vaccins voor dieren te produceren.

“We hebben aangetoond dat een vaccin gebaseerd op onze methode beschermt tegen de Israëlische ganzenstam van het virus,” legt dr Jaap Goudsmit van Crucell uit. “Deze stam lijkt erg op de veroorzaker van de West-Nijluitbraken in de Verenigde staten. Daarom gaan we ook een menselijk West-Nijlvaccin produceren.”

Een ander vaccinbedrijf, het Britse Acambis, heeft al een menselijk vaccin ontwikkeld. Met de drie miljoen dollar die zij in 2000 van het Amerikaanse Gezondheidsinstituut ontvingen, hebben ze hun product kunnen ontwikkelen en testen. Het verschil zit ‘m in de manier van productie: waar Crucell het geïnactiveerde virus en menselijke cellen gebruikt, baseert Acambis baseert zijn vaccin op veranderde gele-koortsvirussen, een familielid van het West-Nijlvirus. Dit jaar vinden de klinische tests plaats.

Frouke Pieters