Regenboogforellen hebben in hun neus magnetische cellen die mogelijk als een soort TomTom werken. De plek waar ze hun eitjes leggen vinden ze vermoedelijk met deze cellen.


Regenboogforellen keren terug naar hun geboorteplek in de rivier om hun eitjes in te graven. Hoe de forellen de lange weg van zee naar de rivier vinden, is een groot raadsel. Onderzoekers aan de Ludwig-Maximilians-Universität in München hebben in regenboogforellen cellen gevonden die reageren op het magnetisch veld van de aarde. Volgens de onderzoekers is het aannemelijk dat de forellen de cellen gebruiken als kompas.

'Een waan is niet ­realistisch, maar er zit wel een logica in'
LEES OOK

'Een waan is niet ­realistisch, maar er zit wel een logica in'

Geheugenexpert Douwe ­Draaisma kan urenlang vertellen over de mysteries van onze ­hersenen. Onlangs bracht de Groningse hoogleraar zijn negende boek ...


Wikimedia Commons

Geofysicus Micheal Winklhofer en zijn collega’s schrijven in het tijdschrift Proceedings of the National Academy of Sciences dat ze cellen met magnetiet in de neus van de forel hebben gevonden. Magnetiet bestaat uit kleine deeltjes ijzeroxide die magnetisch zijn. De deeltjes zitten bij elkaar op één plek in de celmembraan. Winklhofer ontdekte dat wanneer een roterend magneetveld in de buurt van het magnetiet komt de cellen in de richting van het veld werden getrokken. Ook wanneer de onderzoekers zwakkere magneetvelden gebruikten of de velden enigszins aanpasten, reageerden de cellen op deze manier.

Lange tijd dachten wetenschappers dat migrerende dieren het magneetveld van de aarde gebruiken, maar nu is voor het eerst aangetoond specifiek welke cellen magnetisch zijn. Naast regenboogforellen noemen de onderzoekers andere dieren die misschien dezelfde magnetische cellen hebben. Koeien zouden bijvoorbeeld naar verluid met hun hoofd naar het noorden grazen en in de war raken onder stroomkabels. Mogelijk spelen hier ook magnetische cellen een rol. De onderzoekers zagen de forelcellen meedraaien met een elektromagnetisch veld van stroomkabels, wat mogelijk kan verklaren waarom koeien in de war raken. Verder onderzoek moet uitwijzen of koeien inderdaad dezelfde magnetisch cellen hebben als regenboogforellen.

Elske Krikhaar