Trek in een eeuwenoud biertje? Wetenschappers weten nu nog beter hoe 5000 jaar geleden bier in het noorden van China werd gebrouwen. Ze vonden brouwresten in aardewerk dat vermoedelijk werd gebruikt om bier te maken.

Uit resten in een 5000 jaar oude bierkit konden onderzoekers opmaken welke ingrediënten werden gebruikt bij het brouwen van bier. Foto afkomstig van Jiajing Wang
Uit resten in een 5000 jaar oude bierkit konden onderzoekers opmaken welke ingrediënten werden gebruikt bij het brouwen van bier.
Foto afkomstig van Jiajing Wang

Jiajing Wang van de universiteit van Stanford en haar collega’s vonden overblijfselen van trechters, kruiken en brede potten. Deze voorwerpen zouden gebruikt zijn bij het filteren, opslaan en brouwen van bier. De onderzoekers analyseerden sporen van de voormalige inhoud. Dat materiaal bestond onder andere uit microscopisch kleine zetmeeldeeltjes.

Oudste alcoholische drank

Ze ontdekten dat er verschillende gewassen in het aardewerk hadden gezeten, zoals kafferkoren, jobstranen, gerst en knollen. ‘Veel zetmeelkorrels waren beschadigd op een manier die past bij veranderingen die optreden tijdens het brouwproces,’ zegt Wang. Bovendien vond het team oxalaten. Dit zijn organische verbindingen die worden geassocieerd met het maischen en fermenteren van graan.

‘Fossiele samenwerking is nodig voor een snelle energietransitie’
LEES OOK

‘Fossiele samenwerking is nodig voor een snelle energietransitie’

Universiteiten moeten hun samenwerking met de fossiele industrie niet stopzetten, vindt scheikundige Marc Koper. Dat vertraagt de energietransitie.

De oudste alcoholische drank waar chemisch bewijs voor gevonden is, dateert uit de periode van 7000 tot 6600 voor Christus. De resten hiervan werden gevonden in Jiahu door Pat McGovern van de universiteit van Pennsylvania.

Hiërarchie

Vroegste geschiedenis van de mens Fiorenzo Facchini
LEESTIP Vroegste geschiedenis van de mens Fiorenzo Facchini, van € 42,50 voor € 10,00 Bestel in onze webshop

Volgens McGovern bewijst de ontdekking van Wang en haar collega’s dat er in de daaropvolgende eeuwen steeds meer gespecialiseerde dranken werden gemaakt. De enige andere bewijzen van gerstbier rond deze periode komen uit Egypte en Iran, voegt hij toe. Het is steeds zekerder dat vroege beschavingen experimenteerden met hoe ze het beste bier konden maken.

Wang zegt dat bier drinken mogelijk de sociale structuur in het prehistorische China beïnvloedde. De productie en consumptie van bier kunnen belangrijk zijn geweest voor de vormende hiërarchische maatschappij in Zhongyuan. Dit gebied wordt vaak gezien als de bakermat van de Chinese beschaving.

Indruk maken

McGovern denkt dat er een kern van waarheid in deze hypothese kan zitten. ‘De introductie van gerst uit het Midden-Oosten in Chinese dranken past bij de speciale rol van gefermenteerde dranken in sociale interacties’, zegt hij. ‘Een exotisch ingrediënt als gerst zou aantrekkelijk zijn voor de opkomende elite. Je kunt het vergelijken met dat sommige mensen nu een fles Pétrus-wijn uit 1982 van duizenden euro’s serveren om indruk op hun vrienden te maken.’

Altijd op de hoogte blijven van het laatste wetenschapsnieuws? Meld je nu aan voor de New Scientist nieuwsbrief.

Lees verder: